DinozauryDinozaury roślinożerneJuraKreda

Największe dinozaury

Największe dinozaury

Amphicoelias fragillimus – największy dinozaur, jaki kiedykolwiek istniał

Nawet jeśli nie jesteście ekspertami w dziedzinie dinozaurów, wiecie prawdopodobnie, że niektóre dinozaury były naprawdę bardzo duże. Największe, najdłuższe i najcięższe z nich to roślinożerne Zauropody (Sauropoda).  Zauropody miały charakterystyczny wygląd – mała głowa, bardzo długa szyja i długi ogon, który stanowił przeciwwagę dla długiej szyi.

Największe dinozaury pośród zauropodów to takie rodzaje jak:

Argentynozaur (Argentinosaurus) (30-33m, 70-80 ton)
Zauroposejdon (Sauroposeidon) (34m, 50 ton)
• Sejsmozaur (Seismosaurus) (33m, 27 ton)
Superzaur (Supersaurus) (33-34 m, 35-40 ton)

Wszystkie te dinozaury mają stosunkowo łatwe nazwy do zapamiętania.

Ostatnie prace badawcze i wykopaliskowe doprowadziły do opublikowania dość dokładnych szacunków wielkości dla tych dinozaurów, pozwoliły również na określenie ich taksonomii i pozycji filogenetycznych.

Zauropody – największe dinozaury

Długoszyje dinozaury z podrzędu zauropodów były najdłuższymi, najwyższymi i najcięższymi dinozaurami, a zarazem największymi zwierzętami lądowymi wszech czasów. Jedynym zwierzęciem cięższym od nich jest płetwal błękitny, wieloryb osiągający 34 m długości i wagę 190 ton.

Argentinosaurus
Argentinosaurus – jeden z największych dinozaurów – 33 m długości i waga 70-80 ton.

Niektóre z ostatnio odkrytych zauropodów (np. Sejsmozaur (Seismosaurus), czyli „jaszczur trzęsący ziemią” czy Argentynozaur (Argentinosaurus)) mogły być dłuższe (40 – 50 metrów długości), choć z pewnością nie ważyły więcej niż 100 ton.

Najdłuższe odkryte dotąd kompletne szkielety dinozaura należały do diplodoka (z łac. Diplodocus – „podwójna belka”) – miał prawie 30 m długości oraz do brachiozaura (Brachiosaurus brancai), którego szkielet o wysokości 13.27 m znajduje się w berlińskim muzeum Museum für Naturkunde. Szkielet tego brachiozaura znaleziony został w Tanzanii i jest obecnie największym kompletnym szkieletem dinozaura.

Puste kręgi – mniejszy ciężar

Najwięksi roślinożercy mieli puste jamy wewnątrz kręgów, by jak najbardziej zmniejszyć ciężar ciała. Np. nazwa Camarasaurus oznacza „jaszczur z komorami (jamami)”, lecz pomimo tych jam i tak ważył on więcej niż trzy słonie! Łopatki kamarazaura były wielkości dorosłego człowieka, musiały bowiem podtrzymać znaczną cześć ciężaru czworonożnego dinozaura o bardzo długiej szyi.

Łopatka ultrazaura, który żył w tym samym czasie co kamarazur, była zaś jeszcze dłuższa – mierzyła 2,7 m! Wszystkie zauropody były roślinożerne. Żyły prawie na całym świecie od wczesnej jury (ok. 200 mln lat temu) do końca ery dinozaurów.

Brachiozaur (Brachiosaurus)

Jeden z największych, najdłuższych i zapewne najcięższych dinozaurów, Brachiosaurus („ramienny jaszczur”), przypominał monstrualną żyrafę (27m długości, 13 m wysokości, 30-80 ton). Szacowano, że ciężar odpowiadał wadze 10 słoni, lecz ostatnie wyliczenia obniżyły tę liczbę do 6 – więcej: Brachiozaury – największe roślinożerne dinozaury.

Amficelias (Amphicoelias)

Szkielet diplodoka – jednego z największych dinozaurów.

Do rodziny długoszyich diplodoków należy interesujący rodzaj zauropoda – Amficelias (Amphicoelias) – „dwukrotnie wklęsły”. Jeden z jego gatunków – Amphicoelias fragillimus – mógł być największym dinozaurem, jaki kiedykolwiek istniał.

Wymiary te są jedynie szacowane, gdyż dinozaur ten znany jest z pojedynczego niekompletnego kręgu odkrytego w 1878 roku, który na dodatek zaginął. Jego wielkość na podstawie różnych szacunków odnoszących się do rodziny diplodoków (Diplodocidae) przyjmuje się na 40-60 m długości oraz 9 m wysokości w biodrach i 100-150 t masy ciała.

Ostatnie z szacunków wskazujące na podobne proporcje ciała do diplodoka, przyjmują że Amficelias fragillimus mógł mieć długość około 60 m i wagę do 122 ton.

Bruhatkajozaur (Bruhathkayosaurus matleyi)

Podobnie jak w przypadku Amficelias fragillimus, jedynie szacunki pojawiają się w przypadku kolejnego zauropoda – Bruhatkajozaur (Bruhathkayosaurus matleyi) – „jaszczura o ciężkim cielsku”. To zauropod zakwalifikowany do rodziny tytanozaurów (Titanosauridae). Znany jedynie z kości piszczelowej o długości 2 metrów oraz 75-centymetrowego biodra, a także olbrzymiej kości przedramienia o długości aż 2.34 metra. Na ich podstawie oszacowano jego wielkość na 26 m – 34 m, a wagę w granicach 70-130 ton.

Oba zauropody – Amficelias fragillimus oraz Bruhathkayosaurus uważane są za nomen dubium – czyli niepewne.

Porównanie wielkości zauropodów do słonia i człowieka.

_

Do czołówki największych dinozaurów pretendują jeszcze dwa dinozaury:

Puertazaur (Puertasaurus) (38m, 110 ton)
• Alamozaur (Alamosaurus) (35-37m, 100 ton)

Puertazaur (Puertasaurus)

Puertazaur (Puertasaurus) był olbrzymim zauropodem należącym do grupy tytanozaurów. Został opisany stosunkowo niedawno, bo dopiero w roku 2005. Podstawę stanowiło znalezisko z 2001 roku, z południowej Argentyny. Znaleziono tam skamieniały fragment kręgosłupa. Nazwę nadano mu od nazwiska jednego z odkrywców – Pabla Puerta.

Znaleziony kompletny kręg piersiowy drugi (najszerszy z wszystkich dotychczas znanych dla dinozaurów, ma szerokość 1.68 m i wysokość 1.06 m). Puertazaur był prawdziwym gigantem i bardzo powolnym roślinożercą o długiej szyi i bardzo szerokiej klatce piersiowej 5-7 metrów. Jego długość oszacowano na 38 metrów długości a wagę na 110 ton.

Obok  rodzajów niepewnych jakimi są dinozaury: amficelias i bruhatkajozaur, puertazaur byłby największym znanym dinozaurem.

Puertazaur (Puertasaurus) – jeden z największych dinozaurów – 38 m, 110 ton.

Alamozaur (Alamosaurus)

Alamozaur (Alamosaurus) był zauropodem z grupy tytanozaurów (Titanosauria). Jego nazwa pochodzi od pasma górskiego Ojo Alamo w stanie Nowy Meksyk w USA, gdzie znaleziono go po raz pierwszy. Oznacza – „Jaszczur z Alamo„.

Alamozaur żył u schyłku późnej kredy (ok. 71-65 mln lat temu) na terenach Ameryki Północnej. Należał do jednych z ostatnich zauropodów na Ziemi. Pierwotnie rozmiary Alamozaura szacowano na 20-21 m długości, 6 m wysokości oraz 26-35 ton masy ciała. W 2011 roku opisano jednak odkryte w Nowym Meksyku dwa kręgi i niekompletną kość udową, które najprawdopodobniej należą do dorosłego dinozaura z grupy zauropodów, znacznie większego od wcześniej odkrytych przedstawicieli tego gatunku, który był porównywalny z argentynozaurem czy puertazaurem. Obecnie szacuje się, że Alamozaur miał 35-37 m długości oraz osiągał wagę 100 ton. Był największym znanym dinozaurem Ameryki Północnej.

Dotychczas odnalezione kompletne szkielety nie wskazują na istnienie dinozaurów dłuższych od największego wieloryba – patrz: Płetwal błękitny. Najnowsze badania naukowe przeprowadzone na Uniwersytecie w Manchesterze (Wielka Brytania) sugerują dodatkowo, że dinozaury były znacząco lżejsze, niż dotychczas zakładano. Szerzej ten temat zostanie omówiony w kolejnym artykule.

W artykule Najcięższe dinozaury znajdują się informacje na temat pierwszej dziesiątki najcięższych dinozaurów.

Najdłuższe dinozaury
Największe, najdłuższe i najcięższe dinozaury.

Odkrycia AD 2014

Prace wykopaliskowe trwają cały czas i kolejne odkrycia zadziwiają świat. Ostatnio pojawiły się doniesienia na temat dwóch wielkich tytanozaurów – jednego, który nie został jeszcze nazwany, a którego długość wstępnie oszacowano na niemal 40 metrów, wagę zaś na 77 ton przedstawiliśmy w artykule: Odkryto największego dinozaura w historii?, drugi zaś to opisany stosunkowo niedawno przez Kennetha Lacovara i jego zespół Dreadnoughtus (długość ok. 25 m, waga ok. 59 ton).

Polecamy:


Baza Dinozaurów

62 komentarzy

    1. Samiec słonia afrykańskiego ma od 3 do 3,5 metra wysokości, samica zaś od 2,2 do 2,8 metra. Proporcje rysunku są zatem zachowane. Oczywiście przyjmując maksymalne wymiary, słoń mógłby być większy. Rekordowy osobni mierzył bowiem aż 4,2 metra. Więcej na temat słoni: Słonie

      1. Proszę Cię, to co jest w polskiej wersji Wikipedii to są jakieś totalne bzdury. Andezaur (Andesaurus delgadoi) mierzył od 15 do 18 metrów i ważył ok. 7-10 ton.

    1. Dreadnoughtus został opisany dopiero przed paroma tygodniami, a artykuł pochodzi ze stycznia 2013 🙂 Nie jesteśmy w stanie na bieżąco modyfikować każdego artykułu, niemniej sukcesywnie je uzupełniamy, co niniejszym czynimy 🙂 Dziękujemy za zwrócenie na tę kwestię uwagi.

    1. Duży był, ale nie tak duży jak największe dinozaury roślinożerne. U góry na stronie masz wyszukiwarkę, wpisz sobie tyranozaur, to znajdziesz artykuły na jego temat.

  1. Mam pytanie ponieważ mam wątpliwośi bo ponoć jest większy a nazywa się Titanozaurus. To mnie dziwi bo w grze ARK Surviwal Evoled jest największy.

  2. Redakcjo, u B. matleyi nie znaleziono kości ramiennej o dł. 2,34 m. To tylko jej szacunkowa długość.

  3. Najdłuższe dinozaury

    1. Amficelias 25 – 60 m
    2. Breviparopus 48 m ( ?)
    3. Puertazaur 34 – 38 m ( 40 m?)
    4. Patagotitan 30 – 37 m
    5. Alamozaur 30 – 37 m
    6. Argentynozaur 30 – 35 m
    7. Mamenchizaur 29 – 35?m
    8. Bruhatkajozaur 26 – 34 m
    9. Zauroposejdon 27 – 34 m
    10. Futalognkozaur 27 – 34 m
    11. Superzaur 26 – 34 m
    12. Diplodok 27 – 33 m
    13. Paralitytan 23 – 30 m ( 32 m?)

        1. Puertasaurus mial 29 m. Amficelias to rebbachizauryd. Patagotitan mial 31 m. Mamenchisaurus sinocanadorum mial 25 (35?) m, a Mamenchisaurus jingyanensis mial 31 m. Diplodok mial max. 30 m, Futalognkosaurus mial 24 m. Sauroposeidon mial 29 m. Francoposeidon mial 28 – 33 m. Argentinosaurus mial 35 – 36 m.

          1. Co do długości argentynozaura 36 metrów miał być zatem o 7 metrów dłuższy o pueartazaura który mógł ważyć 75 ton podczas gdy argentynozaur około 69 ton zauroposejdon mógł mierzyć 29 m napisałem że mierzył około 27 ton nie że dokładnie 27 ton

          2. Przesadziłem 13 m to za dużo ale miał 12,5 m puertazaur ważył 75 ton a argentynozaury ważył 65-69 tony

          1. Ale Breviparopus to tylko ślady… Szacowanie na ich podstawie jest raczej mało precyzyjne

  4. Nowsza wersja najwięlszych dinozaurów

    1. Amficelias 22 – 60 m?
    2. Patagotitan 31 – 37 m
    3. Argentynozaur 30 – 35 m
    4. Mamenchizaur 25 – 35 m
    5. Superzaur 33 – 35 m
    6. Puertazaur 29 – 34 m ( 40 m?)

    gatunek niepewny
    Bruhatkajozaur 26 – 34 m

          1. 118 Ton? Byłby tylko o 4 tony lżejszy niż pierwsze szacunki. Maraapunizaur ważył 70 Ton.

          2. Demandasaurus – 10.8 m, 2.4 t
            Maraapunisaurus – 45.09 m (z Allometria szyi), 118 t

  5. Pytanie bardzo złożone. Jak obliczyć wymiar dinozaura jest naprawde wiele metod najróżniejszych i to wymaga czasu napisanie szczegółowo jak. Jeśli chodzi o prace naukowe podobnie tzn wyszukiwać je można na milion sposobów najlepiej przeglądać Science, Nature, Plos, JVP i kilka innych najważniwjszych. Ja np.codziennie sprawdzam też DML (Dinosaur Mailing List) oprócz tego możesz np czytać w wikipedii i najczęściej w wikipedi angielskiej masz odnośniki do prac naukowych 🙂 na różnych forach itd… samo pozyskanie prac to już inny temat bo wiele z nich jest płatnych chociaż ostatnio tendencja idzie w kierunku darmowych, o tym jak zbierać prace naukowe itd to jedynie prywatnie na fb mogę zainteresowanym powiedzieć.

  6. Moja lista najwiekszych dinozaurow:
    1. Maraapunisaurus fragillimus AMNH 5777: 118.3 t
    2. UCRC PV9: 102.5 t
    3. Argentinosaurus huinculensis MLP-DP 46-VIII-21-3: 98.9 t
    4. Apatosaurus sp. OMNH 1331: 97.2 t
    5. „Francoposeidon charantensis”: 95.9 t
    6. Bruhathkayosaurus matleyi PAL/SR/20: 72.2 t
    7. Barosaurus lentus BYU 9024: 62.3 t
    8. Puertasaurus reuili MPM 10002: 56.6 t
    9. Patagotitan mayorum MPEF-PV 3399: 55 t
    10. Mamenchisaurus jingyanensis JV002: 54 t
    11. Brahiosaurus sp.: 53.9 t

          1. Argentynosaurus jest wiekszy od Maraapunisaurus Fragilimus, dlaczego Bruhatkajasurus jest tak nisko?

      1. Argentynozaur jest większy od Maraapunizaur, tak samo jak bruhatkajazaur. Skąd u Ciebie informacja o 97 tonach dla apatozaura? Maraapunizaur 150 Ton? Przedstaw na to naukowe dowody?

      1. Maraapunisaurus zapewne nie ważył 150 Ton, lecz połowę mniej. Anchiornis mało prawdopodobne był maraapunizaur był tak wielki.

        1. Moje lista największych dinozaurów
          1. Bruhatkajazaur
          80-95 ton
          37 m
          2. Argentynozaur
          75-80 ton
          35 m
          3. Maraapunizaur
          70 ton
          30-32 m
          4. Barosaurus
          60 ton
          45 m
          5. Puertazaur
          57 ton
          29 m
          6. Patagotitan
          55 ton
          28 m
          7. Brachiozaur
          50 ton
          26 m
          8. Giraffatitan
          48 t
          27 m

          1. Wedlug szacunkow Molina-Perez i Larramendi Maraapunisaurus mial dlugosc 35 m.
            Wedlug szacunkow Molina-Perez i Larramendi Brachiosaurus mial dlugosc 26.5 m i wazyl 50 t, a Giraffatitan mial dlugosc 25 m i wazyl 48 t.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Back to top button