01 06 2017


Niesporczaki – niezniszczalne zwierzęta

Autor:

|

16 września 2014

|

Edytowany: 28 kwietnia 2016

|

29 komentarzy

|

Kategoria: Inne / Zwierzęta

Niesporczaki – niezniszczalne zwierzęta

Niesporczaki (Tardigrada) – niezniszczalne zwierzęta

Niewidzialne gołym okiem „niedźwiedzie” to jedne z najbardziej niezwykłych zwierząt na Ziemi. Ich umiejętności przetrwania oraz wygląd zachwycają, ale i zastanawiają. Prawdopodobnie dzięki tym dwóm cechom widzi się w nich istoty z innej planety… Poznajmy kosmiczne niesporczaki.

Klasyfikacja

  • Królestwo: zwierzęta
  • Klad: wylinkowce
  • Typ: niesporczaki
  • Gromady:
    • Heterotardigrada
    • Eutardigrada
    • Mesotardigrada

Niesporczaki (Tardigrada).

Ewolucja

Pierwsze skamieniałe zwierzęta przypominające niesporczaki odkryto na Syberii. Znalezisko datuje się na okres kambryjski (ok. 540-485 mln lat temu).

Na podstawie badań genetycznych wysnuto dwie teorie. Pierwsza z nich głosi, że niesporczaki są najbliżej spokrewnione ze stawonogami i pazurnicami, według drugiej najbliżej im do nicieni. Tę ostatnią jednak odrzucono po przeprowadzeniu dodatkowych analiz DNA.

Najnowsze wnioski wykazują, że niesporczaki to grupa siostrzana z grupą Lobopodia, do których zalicza się wspomniane pazurnice.

Niesporczaki (Tardigrada).

Występowanie – ze skrajności w skrajność

Niesporczaki to zwierzęta kosmopolityczne – spotkać je można w każdym rejonie świata, o ile mamy przy sobie mikroskop :). Niektóre gatunki żyją w lądowych, wilgotnych mchach, porostach, ściółce leśnej i glebie, inne wybierają środowisko słono- lub słodkowodne. Na drodze ewolucji powstało mnóstwo gatunków niesporczaków, a każdy z nich przystosowany jest do innego siedliska.

Te niewidoczne gołym okiem stworzenia potrafią przetrwać w rozmaitych warunkach. Odkryto je w gorących źródłach i na szczytach Himalajów, pod warstwami grubego lodu i w oceanicznych osadach. Mnóstwo gatunków wybrało na swe siedlisko stawy, jeziora lub łąki, inne mieszkają w skałach.

Wspólnym mianownikiem dla wszystkich niesporczaków jest wilgoć, choć i bez niej potrafią się obywać i to nawet przez… 100 lat! Zresztą to niejedyne ich umiejętności, które zadziwiają.

Niesporczaki (Tardigrada).

Budowa

Wielkość

Wydłużone ciało wsparte jest na 3-4 parach grubych kończyn. Z reguły długość zwierzęcia mieści się w przedziale 0,3-0,5 mm, choć niektóre gatunki mogą mierzyć ok. 1,2 mm.

Wygląd

Sylwetka podzielona została wyraźnie na głowę, tułów i odwłok. Środkowa część, złożona z 3 segmentów, wyposażona jest w kończyny pozbawione stawów, za to mikroskopijne łapy posiadają od 4 do 8 pazurów. Skóra składa się z chityny i białek.

Niesporczaki, podobnie do skorupiaków i owadów, z którymi są najbliżej spokrewnione, przechodzą regularnie wylinkę.

Niesporczaki (Tardigrada).

Układ krwionośny

Jamy ciała składają się na układ krwionośny, ale jedynym miejscem ich występowania są okolice gonad.

Nie oddychają…

Niesporczaki nie posiadają dróg oddechowych, dlatego nie dochodzi do wymiany gazowej. U niektórych gatunków występują cylindryczne gruczoły okołoodbytowe, które mogą służyć jako organ wydalniczy. Wyglądem przypominają cewkę Malpighiego, charakterystyczną dla stawonogów. Rola tego narządu u niesporczaków nie została jednak do końca poznana.

Niesporczaki (Tardigrada).

Pokarm i wydalanie

Na głowie ulokowane są ruropodobne usta uzbrojone w twory przypominające zęby, dzięki którym zwierzę przebija komórki roślinne, glony lub małe bezkręgowce, aby wyssać ich zawartość. Z jamy ustnej pokarm kieruje się przez gardło do krótkiego przełyku, zakończonego jelitami stanowiącymi większość długości ciała. Zbędne produkty przemiany materii usuwane są na bieżąco lub tylko w okresie wylinki (odchody odczepiają się od ciała wraz z martwym naskórkiem). Sposób wydalania ma ścisły związek z gatunkiem.

Mózg

Mózg składa się z kilku skupisk neuronów. Organ ten łączy się z dużym zwojem nerwowym, ulokowanym poniżej przełyku. Z tego miejsca, przez całą długość ciała, przebiega podwójny nerw. Odpowiada on za ruch kończyn, które są z nim połączone specjalnymi włóknami nerwowymi.

Widzenie

Wiele gatunków posiada parę omatidiów – stożkowatych organów (elementy oczu złożonych) odpowiedzialnych za widzenie. Poza oczami niesporczaki dysponują sensorycznymi szczecinkami, porastającymi głowę i tułów.

Niesporczaki (Tardigrada).

Rozmnażanie

Wiele niesporczaków rozmnaża się poprzez dzieworództwo (rozwój młodych z komórki jajowej bez udziału plemnika), ale spotyka się także rozdzielność płciową. U samic występuje stek, natomiast u samców zaobserwować można dwa oddzielne otwory z tyłu ciała.

Niesporczaki wykazują jajorodność, zapłodnienie przebiega zewnętrznie. Gody odbywają się w momencie wylinki, kiedy samica ukazuje komórki jajowe wraz ze zbędną warstwą naskórka. Po wylince samiec zalewa komórki plemnikami.

Zapłodnienie zewnętrzne nie jest jednak regułą, spotyka się bowiem gatunki uskuteczniające zapłodnienie wewnętrzne, również odbywając się w okresie wylinki samicy. Po ok. 14 dniach od zapłodnienia z jaj wykluwają się młode.

Ponieważ niesporczaki to zwierzęta, u których występuje zjawisko eutelii (od początku życia dysponują tą samą liczbą komórek ciała), wzrost polega nie na podziale komórkowym, ale na powiększaniu się (przeroście) poszczególnych, już istniejących komórek.

Niesporczaki (Tardigrada).

Umiejętności przetrwania

Niesporczaki są w stanie przetrwać w warunkach, w których prawie każdy organizm zginąłby. Choć brzmi to niesamowicie, zwierzęta te znoszą zabójcze dla nas:

  • Ciśnienie – niesporczaki potrafią przetrwać zarówno w próżni, jak i pod ciśnieniem 1200 razy większym od ciśnienia atmosferycznego. Niektóre gatunki wytrzymują ciśnienie równe 6000 atmosfer (ok. 6 razy wyższe niż najwyższe jakie panuje w Rowie Mariańskim (10911 ±40 m p.p.m.) – najgłębszym rowie oceanicznym Ziemi).
  • Temperatury – zwierzęta te mogą przeżyć kilka minut w temperaturze +151oC i około 1 dobę w -200oC. Kilka gatunków wytrzymuje parę minut temperaturę -272oC (najniższa temperatura w przyrodzie to −273,15 °C = 0 K).
  • Promieniowanie – znoszą 1000 razy więcej promieniowania niż inne zwierzęta; średnia dawka śmiertelna promieni gamma wynosi 5 000 Gy (Grejów) i 6200 Gy jonów ciężkich dla zwierząt wodnych, a dla człowieka zaledwie 5-10 Gy.
  • Odwodnienie – w stanie tym mogą przetrwać nawet 10 lat, choć znaleziono osobnika żyjącego aż 120 lat (przebywał na wysuszonym mchu). W bardzo niskich temperaturach woda stanowi zaledwie 3% składu organizmu niesporczaka. W warunkach normalnych zajmuje ona aż 85%. Kiedy woda zamarza, powiększa się jej objętość. Usuwając ją z organizmu zwierzę unika zatem rozerwania przez lód.
  • Zanieczyszczenia – odpowiedzią niesporczaków na wysoki poziom toksyn w środowisku jest skrajne zahamowanie metabolizmu i stan przypominający hibernację zwany anabiozą lub śmiercią pozorną (potrafią to także „nasze” muchy domowe). Kiedy otoczenie oczyszcza się, zwierzę powraca do zwykłego trybu życia.
  • Przestrzeń kosmiczna – niesporczaki są jedynymi znanymi nam zwierzętami, które są w stanie przetrwać pobyt w przestrzeni kosmicznej. Udowodniono to w 2007 roku, kiedy kilka odwodnionych osobników wysłano na niską orbitę okołoziemską. Przez 10 kolejnych dni niesporczaki poddawano działaniu kosmicznej próżni oraz promieniowaniu UV. Po powrocie na Ziemię ok. 68% osobników „ożywiono” za pomocą nawadniania. W roku 2011 włoscy naukowcy wysłali kolejną grupę niesporczaków w kosmos. Na podstawie obserwacji i badań wykazano, że brak grawitacji i promieniowanie nie wpływają znacząco na ich przetrwanie, dlatego uznane zostały za zwierzęta bardzo przydatne w badaniach przestrzeni kosmicznej.

Niesporczaki (Tardigrada).

Szczegółowe dane i wymiary

Niesporczaki (Tardigrada)

  • Długość ciała: 0,05-0,5 mm, max. 1,2-1,5 mm
  • Długość życia: 10-100 lat

Niesporczaki (Tardigrada). – czy coś Wam to przypomina :)?.

Niesporczaki (Tardigrada) – ciekawostki

  • Nazwa Tardigrada oznacza „powolny chodziarz”. Została ukuta w roku 1776 r. przez Lazarra Spallanzaniego. W języku angielskim niesporczaki określa jako water bears – „wodne niedźwiedzie” ze względu na niedźwiedzi sposób poruszania się.
  • Do tej pory sklasyfikowano ok. 1150 gatunków niesporczaków.
  • W ciągu życia niesporczak może przechodzić wylinkę do 12 razy.
  • Alternatywna teoria głosi, że niesporczaki pochodzą z innej planety, a do Ziemi dotarły podróżując na asteroidach, które następnie uderzały w powierzchnię naszej planety.

Niesporczaki (Tardigrada).

Polecamy:

Czy niesporczaki pochodzą z innej planety? A może to niesporczaki zamiast nas będę penetrować najodleglejsze zakątki wszechświata :)?

____________________

Pomóż tworzyć DinoAnimals - wpłać 1 PLN




DinoAnimals.pl

Poleć artykuł

Podobne Artykuły

Serwal – mniejszy gepard
Szczur (Rattus)
Chrząszcze – najliczniejsze owady na świecie
Szpic miniaturowy czyli pomeranian
Czarna mamba (Dendroaspis polylepis)
Szopy, Szopowate (Procyon)
Owczarek szkocki collie krótkowłosy
Wal szary (Eschrichtius robustus)
Najsilniejsze szczęki wśród ssaków – Top 10
Kret europejski (Talpa europaea)
Welsh Corgi Pembroke
Sznaucer olbrzym, brodacz monachijski
Największe i najcięższe ptaki na Ziemi – Top 10
Tarpan – wymarły dziki koń
Tamandua i tamandua meksykańska – mrówkojady nadrzewne
LaPerm – kot z trwałą
Plankton (planktós) – błąkający się
Krogulec – łowca ptaków
Tygrys – największy kot
Lampart – wspaniały myśliwy
Wojownik zbrojny (Polemaetus bellicosus)

O Autorze

Redakcja DinoAnimals.pl

Wydawnictwo Dobre Ściągi - DobreSciagi.pl, DinoAnimals.pl, DinoAnimals.com, Zonka.pl

(29) Komentarze

  1. Creepu
    16 września 2014 at 15:36

    Pomysł na artykuł odemnie? Ja wam o nich pisałem.

    • Redakcja DinoAnimals.pl
      16 września 2014 at 16:10

      Owszem to Twój pomysł, staramy się spełniać oczekiwania naszych czytelników. Może nie wszystkie ale większość 🙂 Jeśli są jakieś sugestie dotyczące tematyki, to zawsze je uważnie analizujemy.

  2. Creepu
    16 września 2014 at 16:54

    pazurnice opiszecie?

    • Redakcja DinoAnimals.pl
      16 września 2014 at 17:08

      Weźmiemy je pod uwagę. Jeśli masz jakieś pomysły, to pisz śmiało. Nie obiecujemy, że opiszemy wszystkie, ale z pewnością część tak.

  3. Rafał
    17 września 2014 at 17:38

    Te niesporczaki wyglądają naprawdę jak z innej planety 🙂 Z drugiej strony w zasadzie większość organizmów w mikroskopie elektronowym tak wygląda 🙂

  4. Tomasz
    20 września 2014 at 13:04

    Od kiedy to 1,2mm nie jest widziane golym okiem ?

    • Malwina
      20 września 2014 at 17:13

      Oj Tomasz, 1,2 mm jest widzialne, ale 0,3 mm już nie za bardzo. Ponadto nawet przy 1,2 mm niewiele bez lupy można zobaczyć poza małym punktem 🙂

  5. To dobrze, że takie małe
    20 września 2014 at 13:47

    bo mielibyśmy przerąbane.

    • Szymon
      20 września 2014 at 19:18

      Choć mają jedynie kilka neuronów, to gdyby były większe rzeczywiście nie mielibyśmy z nimi żadnych szans 🙂

    • Creepu
      21 września 2014 at 00:08

      Czy komentarz gościa „TO dobrze, że takie małe” niepowinien zostać usunięty? Znajduje się tam wulgarne słowo.

  6. Gupik
    1 stycznia 2015 at 13:31

    Wyobraście sobie jakby one miały metr.To były by potwory a nie zwierzęta!!!Nie?
    One wyglądają jak z worka do odkurzacza!

  7. domucia1234567890
    6 stycznia 2015 at 15:47

    czym się to żywi?

  8. norbert
    21 lipca 2015 at 09:13

    malutkie stworzonko

  9. adaś
    31 lipca 2015 at 15:22

    a co jak by one ważyły 7 ton i miały 15 m dzługości i 1 wysokości

  10. Zelmer
    16 października 2015 at 12:38

    Wyglądają trochę jak skrzyżowanie maskotki Michelin z workiem do odkurzacza 🙂

  11. GrauerWolf
    18 listopada 2015 at 20:30

    Słodki

  12. Kacper
    24 stycznia 2016 at 01:27

    Co to za paskudztwo??? Czy to ma prawo istnieć na Ziemi?

    • Mika
      24 stycznia 2016 at 14:20

      Istnieją dużo większe paskudztwa, jeśli zerkniesz na fotografie z mikroskopów elektronowych 🙂

    • Adrian
      24 stycznia 2016 at 19:59

      Akurat te są dość ładne ( szczególnie ten na pierwszym zdjęciu).

  13. Papik
    8 lutego 2016 at 11:37

    Czyli teoretycznie mogły by one żyć w próżni , nie. Szanowna redakcjo Dino Animals a moglibyście w przyszłości wydać gazetę chętnie bym poczytał , bo nie zawsze mam dostęp do internetu ?

  14. df
    9 kwietnia 2016 at 10:57

    Fajne

  15. Kosma Kabot
    12 grudnia 2016 at 17:52

    W latach 90-tych byłem studentem geologii na UŚ i miałem okazję zetknąć się z tym zjawiskiem (bo chyba tylko tak można tłumaczyć istnienie tych bezkręgowców). Traktowałem to jako przerosłą ciekawostkę, dopóki nie znalazłem potwierdzenia tych informacji np. na łamach wikipedii. Teraz kiedy rozpracowano ich genom i okazało się, że przez setki tysięcy lat przystosowywały się do ekstremalnych warunków środowiskowych poprzez pasaż obcych genomów i akceptację przez organizm jedynie tych zapewniających wielką odporność, niech nas Ręka Boska chroni aby nie zechciano użycia tych organizmów jako bomby biologicznej.

  16. kt
    19 marca 2017 at 07:50

    Te niesporczaki to są zarabiste (sa mega slodkie)maja półtora milimetra i są wszędzie:w kałuży ,mchu,zieleni nie,w wodzie,morzu.i proszę napiszcie o pasozytach i ich gatunkach bo tez lubię.

  17. kt
    24 kwietnia 2017 at 19:10

    A one nie mogą żyć więcej?ja mam mech z lasu,3-4 gatunki mchu tak myślę,ze75gramow z 2lasow z różnych środowisk .proszę,powiedzcie ile tam jest gatunków niesporczakow????????

    • Marta
      25 kwietnia 2017 at 00:29

      Nie żartuj sobie, skąd ktoś ma wiedzieć, ile tam jest niesporczaków 🙂

  18. ale extra!
    24 kwietnia 2017 at 19:17

    ZARABISTE!!!!!!!!!!!!!!!!

Napisz komentarz

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.

DinoAnimals.pl