Rośliny

Baobab Grandidiera (Adansonia grandidieri)

Baobab Grandidiera (Adansonia grandidieri)

Największy z baobabów występujących na Madagaskarze. Nie mogło go zabraknąć w animowanym filmie Madagaskar, w którym przedstawiony został jako ogromne drzewo znajdujące się w centrum wyspy. Nawę swą Adansonia grandidieri zawdzięcza francuskiemu botanikowi i odkrywcy Alfredowi Grandidier (1836-1921), który trzykrotnie odwiedzał Madagaskar i przemierzył wyspę wzdłuż i wszerz.

Klasyfikacja

  • Królestwo: rośliny
  • Klad: rośliny naczyniowe
  • Klad: rośliny nasienne
  • Klasa: okrytonasienne
  • Klad: klad różowych
  • Rząd: ślazowce
  • Rodzina: ślazowate
  • Podrodzina: wełniakowe
  • Rodzaj: baobab
  • Gatunek: baobab Grandidiera
Baobab Grandidiera (Adansonia grandidieri).

Występowanie

Endemiczny i największy gatunek baobabu spośród występujących na Madagaskarze, a dokładniej – na południowo-zachodnim obszarze wyspy. Rośnie w suchych liściastych lasach, z reguły w pobliżu rzek lub sezonowych jezior.

Charakterystyka

Jedno z najciekawiej wyglądających drzew o cylindrycznym pniu pokrytym gładką, czerwono-szarą korą. Płaska korona drzewa rozkwita niebieskozielonymi liśćmi. Pąki kwiatów są ciemnobrązowe, natomiast same kwiaty mają piękne, białe płatki. Miąższ dużych i suchych owoców jest jadalny, zawiera nerkowate nasiona.

Drzewo obrasta liśćmi od października do maja, kwiaty pachnące kwaśnym arbuzem kwitną od maja do sierpnia, otwierają się po zmierzchu, a cały pyłek jest uwalniany pierwszej nocy. Drzewo zapylają nocne ssaki – małpiatki z rodzaju Phaner. Zwierzę wkłada pysk do wnętrza kwiatu, aby zlizać nektar, w wyniku czego pyłki przenoszone są na jego pyszczku.

Baobaby Grandidiera (Adansonia grandidieri).

Owoce

Owoce dojrzewają w listopadzie i grudniu. W odróżnieniu od baobabów afrykańskich i australijskich smaczne nasiona nie są rozsiewane przez zwierzęta. Mimo, iż wspomniane wcześniej małpiatki byłyby potencjalnie do tego zdolne, nigdy nie udokumentowano takiego przypadku.

Prawdopodobnie w przeszłości (1500 – 2000 lat temu) żyły gatunki stworzone do ich rozsiewania, ale zostały wybite przez przypływających na wyspę ludzi. Gatunki te obejmowały ssaki naczelne podobne do pawianów oraz najcięższego ptaka w historii świata – mamutaka (Aepyornis maximus). Mamutak posiadał potężny dziób, który wykorzystywał do otwierania dużych owoców, rozsiewając w ten sposób nasiona.

Dziś jedyną drogą rozpraszania nasion baobabu Grandidiera jest woda. Jej deficyt nie jest dla drzewa problemem, ponieważ przechowuje ją we włóknistym pniu.

Baobab Grandidiera (Adansonia grandidieri).

Zagrożenia

Adansonia grandidieri jest najczęściej wykorzystywanym ze wszystkich baobabów na Madagaskarze. Nasiona i bogate w witaminę C oraz miąższ owoce są spożywane jako świeże. Olej spożywczy jest uzyskiwany z nasion oleistych baobabu.

Część owoców zbierana jest z ziemi, niestety w przypadku pozostałych ludność Madagaskaru wbija w drzewo drewniane kołki umożliwiające im wspinanie się po drzewie w celu dosięgnięcia do owoców znajdujących się w koronie. Gruba kora baobabu składa się z długich włókien, które wykorzystywane są do produkcji lin. Większość drzew pokrywają blizny po wycięciu kory do wysokości około 2 metrów od ziemi.

Szczegółowe dane / wymiary

Baobab Grandidiera (Adansonia grandidieri).

  • Wysokość: 25 – 30 m
  • Średnica pnia: do 3 m
  • Obwód pnia: ok. 10 m

Gatunek jest zagrożony wyginięciem ze względu na poszerzenia gruntów ornych, co determinuje masowe wycinanie tych cennych drzew.

Baobaby Grandidiera (Adansonia grandidieri).

Polecamy:

Wesprzyj nas - pomóż zwierzakom

Pokaż więcej

Podobne artykuły

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.